Địa chỉ : Số 118 - Tổ 9 K3 - Thị trấn cầu Diễn - Từ Liêm - Hà Nội. Tel: 04 2245 0069 - Fax : 043 763 2942 - Hotline: 0982 530 567
  • abc
  • abc
  • abc
  • abc
  • abc

Tìm kiếm

Ngôn ngữ: Vietnam English

Hỗ trợ trực tuyến

Quảng cáo

Kiến thức

TT số 21/2013/TT-BNN PTNT Ban hanh DM  thuốc BVTV 2013

TT số 21/2013/TT-BNN PTNT Ban hanh DM thuốc BVTV 2013

Thông tư Số 21 /2013/TT-BNNPTNT ngày 17 thang 4 năm 2013 Ban hành Danh mục thuốc bảo vệ thực vật được phép sử dụng, hạn chế sử dụng, cấm sử dụng và Danh mục bổ sung giống cây trồng được phép sản xuất, kinh doanh ở Việt Nam

xc

Định mức đơn giá phòng trừ mối năm 2012

Định mức đơn giá phòng trừ mối năm 2012

Tập định mức đơn giá phòng trừ mối trong công trình xây dựng và xử lý côn trùng gây hại ban hành kèm theo Quyết định số: 20QĐ/TWH ngày 26 tháng 06 năm 2012 của Hội KHKT Lâm nghiệp Việt Nam.

xc

Danh mục thuốc BTVT 2012( Mối và bảo quản lâm sản)

Danh mục thuốc BTVT 2012( Mối và bảo quản lâm sản)

Danh mục thuốc BTVT 2012( Mối và bảo quản lâm sản) được phép sử dụng, hạn chế tại VIệt Nam năm 2012

xc

Danh mục thuốc bảo vệ thực vật 2012

Danh mục thuốc bảo vệ thực vật 2012

Danh mục thuốc BVTV 2012 được phép sử dụng, hạn chế sử dụng, và cấm sử dụng tại Việt Nam năm 2012 ban hành kèm theo thông tư 10/2012/TT-BNNPTNT ngày 22/2/2012.

xc

Các loại côn trùng

  • cc9
  • ct9
  • ct6
  • ct 5a
  • ct4
  • Ct1
  • k9a
  • k9
  • k8
  • k7
  • k6
  • k5
  • k4
  • k3
  • k2
  • k1
  • nhen
  • bongua
  • bongua
  • kien7
  • kien5
  • dao xuan
  • kien
  • Moilinh1
  • Acromyrmex1
  • kien cat la 1
  • la suong
  • top 5
  • kien cat la
  • ctn 3t bo 12
  • ctn 3t bo2
  • ctn 3t bo 1
  • ctn 3t bo 8
  • ctn 3t BO4
  • ctn2tranh 8
  • ctnew1
  • moitho
  • moichua1
  • moi tho
  • ong bap cay
  • Bo 11
  • CONTRUNGLA
  • K.inchanus
  • hoa va ong
  • contrungla
  • Batterfly
  • Chuon1
  • 1-4
  • ct3
  • chuon chuon trang nau
  • chuon chuon ot
  • Chuon chuon
  • Termite
  • ong1
  • KIENLA
  • kien nam trong nam nho

Tìm hiểu về bệnh Chagas trên thế giới

Bệnh Chagas ( Bồ Đào Nha : doença de Chagas, Tây Ban Nha : enfermedad de Chagas-Mazza, mal de Chagas trong cả hai ngôn ngữ, hoặc trypanosomiasis americana, là một bệnh ký sinh trùng nhiệt đới gây ra bởi các Trùng roi sinh vật đơn bào Trypanosoma cruzi .

 

 

Bối cảnh

T. cruzi  thường được truyền cho con người và động vật có vú khác bằng  vector  qua đường máu, họ Triatominae (Reduviidae ) phổ biến nhất là loài thuộc Triatoma , Rhodnius , và Panstrongylus   Bệnh cũng có thể được lan truyền qua truyền máu  cấy ghép nội tạng , uống thực phẩm bị nhiễm ký sinh trùng , và từ mẹ sang thai nhi  

Bệnh này được đặt tên bác sĩ Carlos Chagas  Salvador Mazza) những người đầu tiên tìm ra vào năm 1909 (Năm 1837 đã được Charles Darwin đã tìm ra và đề cập  đến một vài triệu chứng phổ biến trong nhật ký của ông. Năm 1926 đã bắt đầu nghiên cứu. nhưng chưa được chú trọng. bệnh bùng phát  nhưng chưa được nghiên cứu và điều trị. Năm 1960 do bùng phát ở người trên diện rộng  cùng với tác động lớn  của dịch bệnh, Chagas mới được chú trọng nghiên cứu.

 

Carlos Chagas trong phòng TN tại Instituto Oswaldo Cruz

Các triệu chứng của bệnh Chagas khác nhau trong quá trình nhiễm trùng. Trong giai đoạn đầu cấp tính, triệu chứng đều nhẹ và thường tạo ra  sưng tấy cục bộ  tại vị trí nhiễm  trùng. Giai đoạn cấp tính ban đầu  áp dụng phương pháp điều trị chống ký sinh trùng, có 60-90% tỷ lệ được chữa khỏi. Sau 4-8 tuần, những người bị nhiễm thực sự bước vào giai đoạn mãn tính của bệnh Chagas có 60-80% người mắc bệnh mạn tính không có triệu chứng trong suốt quá trình sống.  Các phương pháp  điều trị ký sinh trùng để  làm chậm hoặc ngăn ngừa sự phát triển của triệu chứng bệnh trong suốt giai đoạn mạn tính. Nhưng có 20-40% người bị nhiễm bệnh mãn  tính sẽ vẫn còn tiến triển dẫn đến tim bị hủy hoại và rối loạn hệ tiêu hóa. Các phương pháp điều trị bệnh Chagas hiện nay là benznidazole  nifurtimox, có thể gây nên các tác dụng phụ tạm thời ở nhiều bệnh nhân như rối loạn về da, gây độc cho não và dị ứng hệ tiêu hóa.

Bệnh Chagas chủ yếu ở  châu Mỹ , đặc biệt là ở các vùng nông thôn nghèo   Mexico , Trung Mỹ  Nam Mỹ ;Các côn trùng lây bệnh được gọi bằng tên khác nhau, bao gồm cả vinchuca ở Argentina, Bolivia và Paraguay,Barbeiro tại Brazil, pito tại Colombia, chinche ở Trung Mỹ, chipo tại Venezuela, chupança, chinchorro, ước tính rằng có đến 8-11.000.000 người ở Mexico, Trung Mỹ và Nam Mỹ có bệnh Chagas, hầu hết trong số họ không biết họ đang bị nhiễm bệnh. Với  sự di cư với số lượng lớn dân từ nông thôn ra đô thị của Châu Mỹ La tinh và các vùng khác trên thế giới đã gia tăng sự phân bổ địa lý của bệnh Chagas, và các trường hợp đã được ghi nhận ở nhiều nước, đặc biệt là ở châu Âu. có chiến lược kiểm soát phần lớn tập trung về loại bỏ vector triatomine và ngăn ngừa lây truyền từ các nguồn khác. 

 Triệu chứng

giải phẫu của một trái tim đã bị hư hại
bởi bệnh Chagas mãn tính

Các bệnh nhân xuất hiện trong hai giai đoạn: một cấp tính giai đoạn, trong đó xảy ra không lâu sau khi một ban đầu bị nhiễm trùng , và một mãn tính giai đoạn đó phát triển qua nhiều năm.

Giai đoạn cấp tính kéo dài trong vài tuần hay vài tháng đầu tiên  khi nhiễm trùng. Nó thường  không được chú ý vì chỉ có triệu chứng nhẹ mà không phải là duy nhất cho bệnh Chagas. có thể bao gồm sốt, mệt mỏi, đau nhức mình mẩy, nhức đầu, phát ban, chán ăn, tiêu chảy, và nôn mửa. Các dấu hiệu về kiểm tra vật lý có thể bao gồm mở rộng nhẹ của gan hoặc lá lách, tuyến bị sưng, và địa phương sưng (một chagoma ) nơi mà các ký sinh trùng vào cơ thể. Các điểm đánh dấu công nhận nhất của bệnh Chagas cấp tính được gọi là dấu hiệu của Romana, bao gồm sưng mí mắt ở phía bên của khuôn mặt gần vết thương cắn hoặc nơi phân lỗi đã được gửi hoặc vô tình cọ xát vào mắt.Hiếm khi, trẻ nhỏ, hoặc người lớn có thể chết vì căn bệnh cấp tính do viêm nhiễm nghiêm trọng / nhiễm trùng của cơ tim ( viêm cơ tim ) hoặc não ( meningoencephalitis ).  The giai đoạn cấp tính cũng có thể nặng ở những người có hệ thống miễn dịch suy yếu. 

Nếu các triệu chứng tiến triển suốt gia đoạn cấp tính, chúng thường mất dần một cách tự nhiên trong vòng 3-8 tuần ở khoảng 90% người bị nhiễm. Mặc dù các triệu chứng này mất dần, thậm chí khi việc điều trị vẫn còn tiếp tục và bước vào giai đoạn mạn tính. Trong số những người bị bệnh Chagas mạn tính, 60-80% sẽ không bao giờ biểu lộ triệu chứng (được gọi là bệnh Chagas mạn tính không xác định (indeterminate chronic Chagas disease), trong khi đó số còn lại, khoảng 20-40% sẽ bộc lộ bệnh tim và/ hoặc rối loạn tiêu hóa suốt đời (gọi là bệnh Chagas mạn tính xác định (determinate chronic Chagas disease). Trong 10% người bị nhiễm, bệnh sẽ tiến triển trực tiếp từ thể cấp tính sang thể bệnh Chagas mạn tính có triệu chứng lâm sàng 

Giai đoạn mạn tính có triệu chứng ảnh hưởng hệ thần kinh, hệ tiêu hóa và tim. Khoảng 2/3 số người có các triệu chứng mạn tính bị tổn hại tim, bao gồm bệnh cơ tim, gây nên sự bất thường về nhịp tim và có thể dẫn đến tử vong đột ngột. Khoảng 1/3 số bệnh nhân sẽ tiếp tục biểu hiện sự tổn hại hệ tiêu hóa, dẫn đến giãn nở ống tiêu hóa (ruột kết bị phì đại/megacolon và thực quản bị phì đại/ megaesophagus) cùng với sự giảm cân mạnh. Khó nuốt có lẽ là triệu chứng đầu tiên của sự rối loạn tiêu hóa và có thể dẫn đến suy dinh dưỡng. Có khoảng 20 - 50% người bị nhiễm bệnh liên quan đến ruột cũng biểu lộ sự liên quan đến tim. Đến 10% số bệnh nhân bị nhiễm bệnh mạn tính bị viêm dây thần kinh dẫn đến các phản xạ gân/tendon bị thay đổi và sự suy yếu của giác quan. Các ca bệnh biệt lập/riêng biệt/isolated biểu lộ sự liên quan đến hệ thần kinh trung ương, bao gồm chứng mất trí, rối loạn, bệnh não mạn tính.

Các biểu hiện lâm sàng của bệnh Chagas là do   tế bào  chết đi trong các mô bị nhiễm xảy ra trong suốt chu kỳ lây nhiễm, do gây ra phản ứng viêm liên tục, do thương tổn và xơ hóa tế bào.

Sự lây truyền

Rhodnius prolixus là vector truyền bệnh chính ở Colombia,Venezuela, Guatemala, Honduras và một số vùng của Nicaraguavà El Salvador.

Ở những vùng lưu hành bệnh Chagas, kiểu lan truyền chủ yếu là do một loài vector côn trùng được gọi là rệp triatomine. Rệp bị nhiễm T. cruzi do đốt máu của người hoặc động vật bị nhiễm bệnh. Suốt ban ngày rệp ẩn mình trong các kẻ hở trong tường vách và mái nhà. Các con rệp xuất hiện vào ban đêm lúc người đang ngủ. Do chúng có xu hướng đốt máu trên mặt người, nên các con rệp này cũng được gọi là “rệp hôn/ kissing bugs.” Sau khi đốt và tiêu máu, rệp phóng uế trên người. để lại ký sinh trùng T. cruzi(gọi là trypomastigotes) trong phân gần vị trí vết thương bị đốt. Việc gãi chỗ bị cắn là nguyên nhân làm trypomastigotes lọt vào cơ thể vật chủ qua vết thương hoặc qua màng nhầy còn nguyên vẹn, như màng kết. Khi đã ở bên trong vật chủ, các trùng roi trypomastigotes xâm chiếm tế bào, ở đây chúng biệt hóa thành dạng không roi (amastigotes) nội bào. Các amastigotes nhân lên bằng cách phân đôi và biệt hóa thành trùng có roi (trypomastigotes), và sau đó được phóng thích vào máu. Chu kỳ này được lập lại ở từng tế bào bị nhiễm. Sự sao chép lại tiếp tục chỉ khi ký sinh trùng vào một tế bào khác hoặc được một côn trùng truyền bệnh khác ăn vào.

Thảm thực vật dày đặc (như rừng mưa nhiệt đới) và các môi trường sống thành phố không phải là nơi lý tưởng cho việc xác lập chu kỳ lan truyền ở người. Tuy nhiên ở những vùng có môi trường sống thuộc rừng núi và quần động vật thưa thớt do sự khai thác vì mục đích kinh tế và nơi ở của con người, như các vùng vừa mới bị phát quang, các vùng trồng cọ piassava và một số phần thuộc vùng Amazon, chu kỳ lan truyền ở người có thể phát triển do các côn trùng tìm kiếm các nguồn thức ăn mới.

 

 T. cruzi 

T. cruzi cũng có thể được lây truyền do truyền máu. Ký sinh trùng có thể duy trì sự sống ở 4oC ít nhất 18 ngày hoặc có thể đến 250 ngày khi được giữ ở nhiệt độ phòng. Người ta vẫn chưa rõ làT. cruzi có thể truyền qua các thành phần của máu đóng băng được làm tan ra hay không.

Các kiểu lan truyền khác như cấy ghép nội tạng, qua sữa mẹ và do phơi nhiễm tình cờ ở phòng thí nghiệm. Bệnh Chagas cũng có thể được truyền bẩm sinh (từ mẹ qua thai nhi) qua nhau thai vàđó là lý do giải thích vì sao có khoảng 13% trẻ bị chết non ở một số vùng củaBrazil.

Năm 1991, các nông dân ở bang Paraíba, Brazil, bị nhiễm do ăn phải thức ăn bị nhiễm ký sinh trùng, sự lan truyền đã xảy ra qua nước ép cọ acais và nước mía ép. Một vụ dịch năm 2007 gây bệnh cho 103 trẻ em ở một trường học Venezuela có sự đóng góp của nước ép ổi bị nhiễm loài ký sinh trùng này.

 

  ký sinh trùng 
Trypanosoma cruzi (
CDC) 

Chuẩn đoán

Sự hiện diện của ký sinh trùng T. cruzi là dấu hiệu chẩn đoán của bệnh Chagas. Ký sinh trùng có thể được phát hiện bằng soi kính hiển vi lam máu nhuộm giêm sagiọt đặc hay giọt đàn. Bằng phương pháp kính hiển vi, T. cruzi có thể bị nhầm lẫn vớiTrypanosoma rangeli, loài này vẫn chưa biết có gây bệnh cho người hay không….
           Nhiều thử nghiệm miễn dịch khác nhau có thể được dùng để phân biệt các chủng T. cruzi, các thử nghiệm/test/ này gồm phát hiện cố định bổ thể, test ngưng kết hồng cầu, miễn dịch huỳnh quang, miễn dịch phóng xạ và ELISA. Cũng có thể sử dụng PCR để chẩn đoán và xác định chủng KST gây bệnh.

Phòng  chống

Hiện tại chưa có vắc-xin chống bệnh Chagas  và công tác phòng chống thường tập trung vào chiến đấu với vector Triatoma bằng cách sử dụng thuốc xịt và sơn có chứa thuốc trừ sâu (tổng hợp pyrethroid ), và cải thiện nhà ở và điều kiện vệ sinh ở nông thôn.  Đối với cư dân đô thị, nghỉ chi tiêu và cắm trại ra nơi hoang dã hoặc ngủ tại ký túc xá hay nhà bùn ở các khu vực đặc hữu có thể nguy hiểm;. Một số stepstones kiểm soát vector bao gồm:

Một số vắc-xin tiềm năng hiện đang được thử nghiệm. Tiêm phòng với rangeli Trypanosoma đã sản xuất được kết quả tích cực trong các mô hình động vật.  Gần đây hơn, tiềm năng của loại vắc-xin DNA cho miễn dịch của Chagas cấp tính và mãn tính bệnh đang được thử nghiệm của nhóm nghiên cứu nhiều.
Việc điều trị diệt ký sinh trùng hầu như có hiệu quả nhất ở giai đoạn mới nhiễm bệnh, nhưng không hạn chế đối với những bệnh nhân ở giai đoan cấp tính.  Có hai cách tiếp cận để điều trị bệnh Chagas, antiparasitic điều trị, để giết ký sinh trùng; và điều trị triệu chứng, để quản lý các triệu chứng và dấu hiệu nhiễm trùng.

Các thuốc được sử dụng bao gồm các dẫn xuất của azole hoặcnitro như benznidazole hoặc nifurtimox. Cả 2 loại thuốc này đều không có khả năng loại trừ hoàn toàn ký sinh trùng khỏi cơ thể, đặc biệt ở những bệnh nhân bị nhiễm mạn tính và kháng với các loại thuốc này. Các nghiên cứu cũng cho thấy việc điều trị chống KST sẽ chữa trị được khoảng 60-85% ở người trưởng thành và trên 90% trẻ sơ sinh được điều trị năm đầu tiên của giai đoạn cấp tính.
Trẻ em (từ 6-12 tuổi) bị nhiễm mạn tính thì tỷ lệ khỏi bệnh khoảng 60% với benznidazole. Trong khi đó tỷ lệ khỏi bệnh lại giảm lâu hơn ở người trưởng thành bị nhiễm bệnh Chagas, điều trị bằng benznidazole cho thấy làm chậm lại quá trình của bệnh tim ở những người bị nhiễm bệnh mạn tính.

Việc điều trị cho phụ nữ bị nhiễm bệnh mãn tính trước và trong suốt thời kỳ mang thai nếu không giảm thì sẽ có khả năng truyền sang thai nhi

Dịch tễ học

Chagas ở Châu Mỹ La Tinh
A : Khu vực đa số 

Chagas bệnh ảnh hưởng đến 8-10.000.000 người dân sống ở các nước Mỹ Latinh đặc hữu, với cuộc sống và 300,000-400,000 bổ sung tại các nước ngoài edemic bao gồm cả Tây Ban Nha và Hoa Kỳ. An ước tính 41.200 trường hợp mới xảy ra hàng năm ở các nước đặc hữu và 14.400 trẻ sơ sinh được sinh ra với bệnh Chagas bẩm sinh mỗi năm. Khoảng 20.000 người qua đời là do bệnh Chagas mỗi năm. 

Căn bệnh này có mặt tại 18 quốc gia trên lục địa Mỹ, từ miền nam HoaKỳ tới miền namArgentina . Chagas tồn tại trong hai vùng sinh thái khác nhau. Trong Southern Cone khu vực đời sống chính vector trong và xung quanh ngôi nhà của con người. Tại Trung Mỹ và Mexico loài vector chính cuộc sống của cả hai bên trong và nhà ở tại các khu vực không có người ở. Trong cả hai khu Chagas xảy ra hầu như chỉ ở nông thôn, nơi triatomine giống và thức ăn trên trên 150 loài từ 24 gia đình và hoang dã của động vật có vú trong nước, cũng như con người, đó là các hồ chứa tự nhiên của T.cruzi.  Mặc dù Triatominae lỗi nguồn cấp dữ liệu về các loài chim, chúng xuất hiện để được miễn dịch chống lại nhiễm trùng và do đó không được coi là một T. cruzi hồ chứa. Ngay cả khi các thuộc địa của côn trùng đã tận diệt từ trong nhà và nơi trú ẩn động vật trong nước xung quanh, họ có thể tái xuất từ thực vật hay động vật là một phần của các cổ, sylvatic (đề cập đến động vật hoang dã) chu trình lây nhiễm. Điều này đặc biệt có khả năng trong các khu hoang mạc mở với hỗn hợp, với các cụm cây xen kẽ bởi con người sinh sống. 

Các hồ chứa động vật hoang dã chính cho Trypanosoma cruzi tại Hoa Kỳ bao gồm opossums ,gấu trúc , armadillos , sóc , woodrats  chuột .  Opossums đặc biệt quan trọng là hồ chứa do ký sinh trùng có thể hoàn thành chu kỳ sống của nó trong các tuyến hậu môn của động vật mà không cần phải nhập lại các vector côn trùng.  Thu âm của tỷ lệ hiện nhiễm bệnh ở opossums trong phạm vi Mỹ từ 8,3% 

lên đến 37,5%.  Các nghiên cứu về gấu trúc trong tỷ lệ nhiễm có mang lại Đông Nam từ 47%. là thấp tới 15,5%.  Tỷ lệ hiện nhiễm Cingulata nghiên cứu đã được mô tả ở Louisiana và phạm vi từ mức thấp 1,1%  lên đến 28,8%. Ngoài ra động vật gặm nhấm nhỏ bao gồm các loài sóc, chuột và chuột được quan trọng trong chu trình truyền sylvatic vì tầm quan trọng của họ như là nguồn bloodmeal cho các vectơ côn trùng. Một nghiên cứu Texas cho thấy 17,3% phần trăm T. cruzi tỷ lệ hiện nhiễm trong 75 mẫu vật đại diện cho bốn loài động vật gặm nhấm nhỏ riêng biệt. Chagas bệnh mãn tính vẫn còn là một vấn đề sức khỏe quan trọng trong nhiều người Mỹ Latin quốc gia, mặc dù hiệu quả của các biện pháp vệ sinh và phòng ngừa, chẳng hạn như loại côn trùng truyền. Tuy nhiên, một số điểm mốc đã đạt được trong cuộc chiến chống bệnh Chagas ở Mỹ La tinh trong đó có một được giảm 72% tỷ lệ mắc bệnh của con người ở trẻ em và thanh niên trong các quốc gia của Southern Cone Sáng kiến, và ít nhất là ba quốc gia ( Uruguay , năm 1997, và Chile , năm 1999, và Brazil trong năm 2006) đã được chứng nhận miễn phí của vector và transfusional truyền.  Trong Argentina vector truyền đã được gián đoạn tại 13 trong số 19 tỉnh, đặc hữu. và tiến bộ lớn đối với mục tiêu này cũng đã được thực hiện trong cả hai ParaguayBolivia.

            

  Vietmyiat  Tổng hợp và dich theo nguồn : http://en.wikipedia.org